Informatie over de Werkgroep voor de Geschiedenis van de Kartografie

In tegenstelling tot de meeste andere NVK-werkgroepen, die zich bezighouden met aspecten van de hedendaagse kartografie, c.q. het kaartvervaardigingsproces (wellicht met uitzondering van de Werkgroep Kaartbeheer), heeft de Werkgroep voor de Geschiedenis van de Kartografie zich ten doel gesteld de kennis over kaartmakers en kaartmateriaal uit voorbije tijden bij een breder publiek te vergroten en het onderzoek op dit gebied te stimuleren. Op dit moment bestaat de werkgroep uit vijf leden.

Een van de belangrijkste activiteiten is het organiseren van minstens één of twee studiedagen per jaar. Hierbij richt de WGK zich niet alleen op NVK-leden. Het blijkt dat de WGK-studiedagen ook grote aantrekkingskracht uitoefenen op wetenschappers uit verschillende verwante historische disciplines (onder andere geschiedenis, historische geografie, kunstgeschiedenis, maritieme geschiedenis, archeologie, enz.) en op amateurhistorici en kaartverzamelaars. Indien mogelijk wordt een WGK-studiedag gekoppeld aan de 'historisch-kartografische actualiteit'. Dit betekent dat het onderwerp van de dag dan gekoppeld wordt aan het bezoeken van een expositie. Zo'n tentoonstelling staat meestal in het licht van een jublieumjaar. In dit verband zijn bijvoorbeeld te noemen:

Door de werkgroep worden pogingen gedaan om de gepresenteerde lezingen van studiedagen gepubliceerd te krijgen. De werkgroep verzorgde de publicatie van de lezingen van een studiedag over De geschiedenis van de Polder-, Rivier- en Waterschapskartografie (1985) en de al eerder genoemde dag over De Geschiedenis van de Topografische Dienst (1990). Sedert april 1996 zijn meerdere uitgaven naar aanleiding van werkgroepsstudiedagen in de NVK-publicatiereeks verschenen. Als integrale publicatie van de lezingen niet mogelijk blijkt, stimuleert de werkgroep de publicatie van één of enkele artikelen. Zowel het Kartografisch Tijdschrift als het volledig op de Geschiedenis van de Kartografie toegespitste tijdschrift Caert-Thresoor, zijn hiervoor de geeigende podia.

Naast de organisatie van studiedagen onderhouden individuele leden contacten met gelijkgestemde buitenlandse organisaties of tijdschriftredacties. Te denken valt hierbij bijvoorbeeld aan de ICA Commission on History of Cartography en de Board of Directors of Imago Mundi (Imago Mundi is het enige internationaal erkende wetenschappelijke tijdschrift dat zich enkel richt op de Geschiedenis van de Kartografie). Van dit soort activiteiten wordt tijdens werkgroepvergaderingen verslag gedaan. Ook wordt afgestemd in hoeverre de werkgroep kan participeren bij buitenlandse intiatieven.

In enkele gevallen is er sprake van speciale werkgroepsprojecten. In 1993 kon de Bibliografie van de Geschiedenis van de Kartografie van de Nederlanden gepubliceerd worden. Dit was een project dat onder de vleugels van de Vakgroep Kartografie van de Universiteit Utrecht uitgevoerd werd, maar waarvoor tijdens de werkgroepsvergaderingen de plannen en vorderingen besproken werden. De wens bestaat om in de toekomst een in werkgroepsverband een Handleiding voor het gebruik van oude kaarten te publiceren.

Marc Hameleers
(secretaris Werkgroep voor de Geschiedenis van de Kartografie)

begin